|
|
 |
 |
 |
 |
 |
Eski zaman canavarı ve ölümsüzlük | |
Barbaros Devecioğlu
Ölümsüzlük ya da neredeyse ölümsüzlüğe eş bir yaşam süresine ulaşma arzusu nihayetinde bir gün öleceğini idrak eden her insanın olmayacağını bildiği halde “keşke olsa” şeklinde aklından geçirdiği bir özlem olmuştur. Ancak sermayenin sınırları aştığı, akıl dışı zenginliklerin oluşturabildiği, doğal kaynakları ve zenginlikleri için ülkelerin işgal edildiği ve yaratılan haksız devasa zenginliğin sağladığı imkanla oluşan masalsı yaşam tarzının hiç hesapta olmayan sıkıntılara girmesi, önce yaşlanmayı geciktirmek sonra da ölümsüzlüğe ulaşmak hedefi gibi süper yabancılaşmış çabaların desteklenmesine yol açıyor. Ölümsüzlük ya da bilgisayar ile insanın bir olması ve süper insanın vücuda gelmesi tezleri, bir fantezi olarak son derece başarılı hatta bir bardak demli çay eşliğinde insana bir kaç saat boyunca iyi bile gelebilir, ancak bu mesele gerçekten ulaşılması gereken bir hedef olarak ele alındığında insanlığın tamamı açısından büyük tehlikeler taşıyan bir fikir. Örneğin Jaron Lanier’in 2000 yılında Wired dergisinde yayınlanan “bir buçuk manifesto” isimli makalesi özellikle insan ile bilgisayarın bir olması konusunda, bu fikrin ağır totaliter bir yan taşıdığını ele aldı. Lanier’in eleştirisi temelde bu fikrin bir “model insan” oluşturulması niteliği taşıdığı yönünde. Bu makalenin yazılmasından bu yana neredeyse on yıl geçti. O zamanlar sözü bile edilmeyen devasa bir ekonomik krizin tam ortasındayız. Kriz için, her ne kadar geçti, kurtardık da deseler, ikinci savaştan bu yana devam eden dengeler neredeyse alt üst olmuş durumda. Dünyanın en büyük ekonomisi paçasını toplayamıyor.
Ekonomik kriz sonrası dünyada 25 milyon kişi işsiz kaldı
Sistemin devamı için uygulanan akıl dışı yöntem ve politikalar zaten sistem akıl dışı olduğundan komple çarşafa dolanmış durumda. Yüksek işşizlik oranları korporasyonların beklenmedik (krizin göbeğinde) kârlar yapmalarına sebep oluyor (bakınız Bloomberg makaleleri). Mali piyasaların gösterdiği bu refleks adeta insanın bu gezegende çok küçük bir azınlık dışında total bir untermens vaziyetine indirgenmesinin açık göstergesi. Mevcut kriz dünyada 25 milyon insanı işşiz bıraktı (BBC krizin birinci yılı özel haberi). Şimdiye değin dünyada hakim olan modelin her türlü akıl ve insani düşünceye üstün gelip ama hâlâ bir eski zaman canavarı gibi yaralandıkça daha saldırgan olması ve ölümsüzlük, insan ve bilgisayarın bir olması fikirlerine büyük paralar yatırması, bunları adeta insanlığın kurtuluşu biçiminde sunması kendi içinde gayet mantıklı bir o kadar da akıl dışı. Her iki fikrin de (ölümsüzlük ve insan bilgisayar bütünlüğü) gerçekleşme ihtimali neredeyse yok gibi. Ama yine de bu fikirlere büyük paralar harcanacak, bunlar her alanda seslendirilecek. Bu fikirlerin yarattığı fantezi alemi sayesinde küresel ısınmanın çaresinin gelişmekte olan veya halihazırda fakir olan ülke insanlarının hayatlarını kolaylaştıracak nesneleri kullanmamaları istenecek. Bütün savaş araç ve gereçleri insansız hale getirilecek (Amerikan ordusunun savaş gereçlerinin 2025 yılında dörtte birinin insansız savaş oluşacağı tahmin ediliyor). Kendileri açısında savaşın insan maliyetini sıfıra indirmek büyük bir iç politika kazancı. İnsanına kıymet verilmeyen ama toprağı hâlâ değerli olan ülkelerin tarım alanları genetiği değiştirilmiş ürünlerle doldurulacak. Ölümsüzlüğe dair fikirlerin dillendirilmesi, bu konudaki çalışmalara büyük paralar yatırılması yabancılaşmanın son ve nihai aşaması. Başka bir deyişle belki de ağır yaralı eski zaman canavarının son çırpınışları. | |
04.10.2009
| | |
| |
|
|
 |
 |
 |
 |
|
|
|
